Sektör içerisinde olmamdan kaynaklanan nedenlerden dolayı Facebook’a çook uzun zamandan beri üyeyim. Doğruyu söylemek gerekirse eskisi kadar sık olmasa da halen Facebook hesabıma her gün girip ne olmuş ne bitmiş diye bakıyorum. Tabii artık gezinmelerim daha ziyade arkadaşların fotolarına bakmak, doğumgünlerini kutlamak, beslemeleri kontrol etmekten ibaret ama dediğim gibi yine de her gün giriyorum. Sanırım pek çoğunuz da benim gibisinizdir…

İlk üye olduğum zamanlarda “Facebook Email Notifications”larına pek dokunmamıştım ancak Türkiye’de gerçekleşen patlamanın ardından hemen hemen tüm notification email’lerin kapatma ihtiyacı duydum ve rahat ettim. Çünkü geken emailler öyle bir duruma gelmişti ki email kutumda artık okumam gereken emailleri bile bulamaz hale gelmiştim. Kapattım, rahat ettim…

Geçtiğimiz günlerde email kutum yine eski günlere döndü, Facebook’tan gelen emaillerde (Eskisi kadar olmasa da ki bunun nedeni artık insanların çok fazla app. veya spam ileti göndermeyiş olması) inanılmaz bir artış olmuştu.

Nedenini tahmin ettim ancak anlam da veremedim zira Facebook gibi artık dev olmuş bir sitenin böylesine bir hata yapmayacağını varsayıyordum. Bir süre sonra Facebook’tan bir email aldım ve kendilerinin “Email notification Ayarlarını” kaybettiklerini ve bu ayarları resetlememiz gerektiğini belirttiklerini üzülerek okudum. Açıkçası üşendiğimden de halen bu ayarları yapmadım. Emaili aşağıda bulabilirsiniz…

“Unfortunately, the settings that control which email notifications get sent to you were lost. We’re sorry for the inconvenience.

To reset your email notification settings, go to:

http://www.facebook.com/editaccount.php?notifications

Thanks,

The Facebook Team”

Bu tür hatalar olabilir, bunu kabul ediyorum ancak Facebook büyüklüğünde bir sitenin böyle bir hata yapmasını ve en azından belli bir tarihten bile olsa datayı geri getirememesini de anlayamıyorum.

Bu olay farklı bir düşünce daha oluşturdu bende. Şimdi sizlere sormak istiyorum, haydi çuvaldızı da kendimize batıralım. Türk internet camiasından fazla tepki almayan bu hata, eğer bir Türk girişimi tarafından yapılsaydı tepkiler bu kadar az ve anlayışlı mı olurdu? Benim cevabım hiç sanmıyorum……

Mynet, interneti yalnızca basit işlerde kullanmayan ve bir hayat standartı olarak gören internet kullanıcılarının oldukça fazla eleştirdiği; buna rağmen Türkiye’deki 20 milyon internet kullanıcısının 15 milyonunun her ay mutlaka en az bir kere ziyaret ettiği, 6,5 milyon kayıtlı kullancıya sahip Türkiye’nin en büyük portali. 1 milyar sınırını aşan ve sürekli artan sayfa görüntülenmesiyle Tükiye’nin internet devi!

Son dönemde Mynet, sitesi üzerinde bazı değişiklikler yapmakta. Eksenim olarak adlandırılan proje ile bu 6,5 milyon kullanıcının tümüne birer profil oluşturuluyor. Aynen Facebook‘ta olduğu gibi tüm kullanıcıların kendi “eksen”lerini oluşturulması, arkadaşlar edinmesi, kendileri ile ilgili haberleri diğer kişilere aktarması (bir çeşit news feed) hedefleniyor.

Dürüst olmak gerekirse koca bir portalin kendini bir nevi sosyal ağa çevirmeye başlaması ilk bakışta çok saçma geliyor! Bu kadar güçlü bir portal neden kendi kullanıcılarına böyle bir şey yapıyor, neden kendini bir metamorfoza uğratıyor diye soruyor insan kendi kendine!

Cevap çok basit aslında! Mynet, internetin geleceği ile ilgili dersini iyi çalışmış. İnsanların artık portallerde buldukları içerikleri ayrı ayrı sitelerde de bulabildiklerini çok iyi görmüş ve kendi sitesini kullanıcının hem sosyal ağ özelliklerine sahip olabilecekleri hem de haberden, mobile; ilandan elektronik ticarete kadar her türlü servise sahip olabileceği bir merkeze döndürmeye başlamış. Amaç web 2.0 ile birlikte hayatımıza giren “paylaşım” fikrini sitesinde uygulayarak kullanıcılarının kaçmasını engellerken yeni kullanıcıları da içeri çekmek. Bununla birlikte hem reklamverenleri hem de ucuz ama etkili adwords/adsense benzeri reklam programlarını kendi sitesinde ve kendi programıyla uygulayarak gelirlerini artırmak.

Fikir, üzerine düşünüldüğünde inanılmaz çekici geliyor ancak bence Mynet burada çok kritik bir hata yapıyor. Böylesine orjinal bir projeyi sisteminiz üzerine kurarken, o sistemin çok güçlü ve her adımının planlanmış olması gerekiyor. Yani kullanıcılara sunduğunuz özellikler (ki burada bu özellikler sosyal ağ özellikleri ve çok güçlü rakipleriniz mevcut) rakiplerinizden daha iyi veya en az onlar kadar yeterlilikte olması gerekiyor. Mynet Eksenim’e bakıldığında ise alelacele yayına alınmış, altyapı ve özellikler açısından yetersiz bir servis ortaya çıkıyor. Bu da hem Mynet’in güzelim projesini zora sokuyor hem de mevcut kullanıcıları içerde tutmaya çalışırken kaçmalarına neden olacak bir tehlike ortaya çıkartıyor.

Kanımca Mynet’in acele etmemesi gerekiyor. Zaten sosyal ağlar şu anda başını alıp gitmiş durumda ve böylesine bir proje Türkiye’de hatta dünyada bulunmuyor. Bu nedenle eğer Eksenim projesi iyi planlanır ve tüm özellikleri doğru ve yararlı çalışır şekilde geliştirilirse büyük bir başarıya ulaşılması içten bile değil. Yapılması gereken doğru adımları atmak ve bunu kullanıcıya her türlü mecrada doğru şekilde aktarmak. Sonrasında ne mi olur? Bence Mynet bugüne kadar yapılmayanı yapmış olur ve değerine onlarca kat daha değer katar. Aksi mi?? Eski bir çalışanı ve oraya karşı çok fazla güzel duygu besleyen bir kişi olarak düşünmek bile istemiyorum….

Facebook, 1 yıldan kısa bir sürede tüm dünyada olduğu gibi Türkiye’de de inanılmaz bir trend yakaladı. Bunda payı olan şeylerin neler olduğunu yazmaya gerek yok. Çünkü gazetelerden bloglara, dergilerden TV programlarına kadar hemen her yerde sitenin başarısı ve başarıya giden yol haritası anlatıldı, değerlendirildi.

Sonrasında insanlar uygulamalara alıştı hatta sıkıldı, bulabildiği arkadaşlarını buldu, sitenin heryerini kurcaladı ve bir “sıkılma” evresi başladı. İlk zamanlarda gelen onlarca mesaj, arkadaşlık talebi ve uygulama gün geçtikçe azaldı.

Bu noktada Facebook yönetimi çok basit ama çok başarılı bir adım attı ve “People You May Know” yani “Tanıyabileceğiniz İnsanlar” özelliğini devreye aldı. Anasayfanın scroll üstünde kalan bölümüne yerleştirildiğinden anında dikkat çeken ve resmen nokta atışı yapan özellik sayesinde insanlar listelerinde olmayan bir sürü insanın sadece bir tık ötede olduğunu keşfetti. Özellik devreye girdiğinden alınan mesaj sayısı ve arkadaşlık taleplerinde gözle görülür bir artış oldu ve ilk zamanki gibi olmasa da içeride yeniden canlılık oluştu.

Bu özellik bize bir kere daha gösterdi ki Facebook, gerek site içerisindeki kalitenin korunması için attığı adımlarla, gerekse tüm bir kerede vermek yerine kullanıcının önüne kısa aralıklarla yeni özellikleri sunarak ilgiyi korumasıyla social networkler arasındaki çok büyük bir farkla hakettiği liderliğini uzun bir süre daha bırakmayacak. Darısı stratjilerini iyi belirleyebilen ve bu stratejilerin gerektirdiği doğru adımları atabilen tüm web sitelerinin başına….